Chủ tịch Air Mekong Đoàn Quốc Việt

Post date: Jul 18, 2012 3:53:52 AM

Chủ tịch Air Mekong Đoàn Quốc Việt

Kinh doanh thì chấp nhận mạo hiểm

Khó khăn lớn nhất đối với tôi khi chuyển sang kinh doanh hàng không là làm sao phải định vị được vị trí của mình trong thị trường mới

Ba tháng sau khi thực hiện những chuyến bay đầu tiên, Công ty Cổ phần Hàng không Mê Kông (Air Mekong) cho thấy họ đã và đang “bay” đúng hướng, khi trở thành một lựa chọn mới trên thị trường hàng không nội địa

Trong những ngày giáp Tết Nguyên đán, ông Đoàn Quốc Việt, Chủ tịch Hội đồng Quản trị Air Mekong đã “trải lòng” với VnEconomy về câu chuyện đầu tư của mình, từng được coi là khá mạo hiểm trong bối cảnh hiện tại

Đến thời điểm này, ông thấy thế nào về Air Mekong sau 3 tháng đi vào hoạt động ?

Tôi đang cảm thấy hạnh phúc và yên tâm

Bởi lẽ, những người đã từng bay trên Air Mekong đều thấy tin tưởng và muốn bay trở lại. Tỷ lệ đặt chỗ trên các chặng bay của Air Mekong có sự tăng trưởng, ổn định ở mức cao

Một điểm nữa mà tôi cảm thấy thành công nhất, đó là tỷ lệ bay đúng giờ của hãng đạt cao, trên 92%. Chất lượng dịch vụ trên các chuyến bay của chúng tôi cũng nhận được sự phản hồi tích cực từ phía khách hàng. Đây là những con số ấn tượng với một hãng hàng không non trẻ như Air Mekong

Ông có cảm nhận như thế nào về những thách thức giữa vai trò ông chủ “hãng hàng không” so với những lĩnh vực mà ông đã đầu tư ?

Thời điểm này, có thể rất nhiều người vẫn nghĩ rằng chúng tôi chủ yếu kinh doanh tôm và muối. Nhưng trên thực tế chúng tôi đầu tư trên rất nhiều lĩnh vực như: du lịch, khách sạn hạ tầng, xây dựng khu đô thị, thủy sản, muối, vận tải biển...

Cách đây 14 năm, chúng tôi đã có khách sạn Hạ Long Plaza đạt tiêu chuẩn 4 sao ở Hạ Long. Hiện tại, chúng tôi cũng đang chuyển hướng đầu tư vào lĩnh vực phức tạp không thua kém hàng không, đó là đầu tư xây dựng một bện viện khoảng 800 giường với những trang thiết bị hiện đại và đạt tiêu chuẩn quốc tế

Sang một lĩnh vực mới thì thường gặp rất nhiều khó khăn. Khó khăn lớn nhất đối với tôi khi chuyển sang kinh doanh hàng không là làm sao phải định vị được vị trí của mình trong thị trường mới. Đây là một thách thức lớn, đặc biệt trong lĩnh vực như hàng không, khi mà trên thị trường đã có Vietnam Airlines là “anh cả” kinh doanh hàng không truyền thống, còn Jetstar hoạt động trong phân khúc giá rẻ

Khi đã xác định cho mình một hướng đi, thì khó khăn tiếp theo chính là các điều kiện cơ sở hạ tầng như: con người, kỹ thuật… vì hàng không là một ngành đòi hỏi sự an toàn tuyệt đối, cho nên đây cũng là một thách thức không kém. Bên cạnh đó, việc lựa chọn phân khúc thị trường cũng là một thách thức không nhỏ, phải lựa chọn đường bay cho Air Mekong như thế nào, chất lượng phục vụ ra sao… để thoát khỏi cái bóng của những đàn anh đi trước

Phải chăng đầu tư sang hàng không là quyết định khá mạo hiểm của ông?

Tôi có hai chuyện muốn chia sẻ

Thứ nhất, trong một chừng mực nào đó thì Indochia Airlines đã có một sự khởi đầu không thuận lợi. Với những hãng hàng không non trẻ như chúng tôi hay Indochina Airlines, thì điều quan trọng đầu tiên chính phải lựa chọn cho mình một sản phẩm phù hợp. Nếu không có sản phẩm khác biệt thì khó có thể đứng vững trước những thách thức của thị trường

Thứ hai, tôi không phải là người làm việc theo kiểu “bốc đồng”, mà tôi là người ưa thích sự mạo hiểm, nhưng sự mạo hiểm đó nằm trong khả năng của mình. Khi quyết định mở hướng sang hàng không, tôi đã xây dựng Air Mekong với những bước đi phù hợp với sự phát triển của thị trường và phù hợp với sức lực của mình

Chúng tôi là một tập đoàn đã chuyển giao công nghệ thành công trong nhiều lĩnh vực tại Việt Nam như: thủy sản, nông nghiệp, hạ tầng, du lịch, y tế… trong nhiều năm qua. Chính vì vậy, tôi không cho rằng đầu tư vào hàng không không phải là sự “bốc đồng”, mà là sự phát triển phù hợp với xu hướng hiện nay. Chúng tôi muốn thử sức mình trong một lĩnh vực phức tạp hơn những lĩnh vực mình đang làm

Có nên so sánh Air Mekong với những hãng hàng không khác trên thị trường, thưa ông ?

Ngay từ những ngày đầu, chúng tôi đã định vị Air Mekong là một hãng hàng không truyền thống với đầy đủ dịch vụ. Chúng tôi đã lựa chọn hướng đi phù hợp với điều kiện của thị trường hiện nay, đó là sử dụng loại máy bay phản lực Bombardier để bay tới những sân bay có đường băng ngắn. Trong thời gian tới chúng tôi sẽ tính đến chuyện bay trên các đường trục

Như vậy, Air Mekong sẽ hoạt động như một hãng hàng không truyền thống và sẽ áp dụng các loại máy bay hiện đại để thích ứng tốt hơn với sự phát triển của thị trường hàng không Việt Nam

Chúng tôi mong muốn đóng góp cho thị trường hàng không Việt Nam một sản phẩm tốt, và việc sử dụng loại máy bay phản lực hiện đại là Bombardier CRJ 900 trên các đường bay là một minh chứng cho những cam kết về chất lượng sản phẩm dịch vụ của chúng tôi với khách hàng. Air Mekong muốn mang một sản phẩm chất lượng cao để phục vụ cho phân khúc khách hàng mà các hãng hàng không khác hiện nay chưa đáp ứng được

Hoạt động của Air Mekong có nhiều điểm giống một hãng hàng không truyền thống, nhưng nếu so sánh với Vietnam Airlines hay JetStar, thì chúng tôi có lợi thế là bay đến những đường bay mà chưa được khai thác mạnh, như từ Phú Quốc hay Côn Đảo đến Hà Nội hoặc Tp.HCM… bằng các máy bay phản lực tốc độ cao, với độ an toàn không thua kém dòng máy bay cao cấp của Boeing hay Airbus. Chúng tôi cũng sẽ cung cấp nhiều sản phẩm dịch vụ chất lượng cao cho hành khách trên các chặng bay mà hãng đang khai thác

Ông có thể chia sẻ chiến lược phát triển của Air Mekong trong vòng 5 năm tới ?

Thực ra chiến lược phát triển của Air Mekong cũng rất đơn giản

Như tôi đã nói, Air Mekong đang cố gắng tạo ra sản phẩm dưới dạng “máy bay gom”. Chúng tôi sẽ cố gắng “gom” tốt sau đó mới tính đến chuyện làm “trục” tốt. Air Mekong sẽ cố gắng đi vào ngách của thị trường, sau đó sẽ từ ngách để tạo ra trục

Điều này không chỉ sẽ đúng trong thị trường nội địa, mà còn cả trên thị trường quốc tế

__________________

Ông chủ đầm tôm thích bay

Chủ tịch Air Mekong

Nuôi tôm công nghệ cao vì Việt Nam chưa có ai làm, thành lập Air Mekong bởi thấy việc đi lại bằng đường hàng không còn nhiều bất cập… Tiến sĩ Đoàn Quốc Việt khiến nhiều người bất ngờ vì những quyết định của mình

Sau khi bảo vệ thành công luận án nghiên cứu sinh tại Học tại viện Hàng không và Cơ học ứng dụng Đại học Bách khoa Warsaw, ông Đoàn Quốc Việt không khởi nghiệp bằng nghề mình đã học mà kinh doanh trong lĩnh vực khách sạn tại Ba Lan

Trong một lần về nước, đi du lịch ở Hạ Long, ông cùng với vài người bạn loay hoay mãi không tìm được khách sạn như ý. Người bạn đề xuất: “Sao ông không đầu tư xây dựng khách sạn nào đó tại đây”. Ông Việt chợt nghĩ: “Ừ nhỉ, ngẫm cũng phải”. Thế là khách sạn tư nhân 4 sao Hạ Long Plaza ra đời thời gian sau đó

Không chỉ có khách sạn, sự nghiệp kinh doanh của ông tại Việt Nam là một chuỗi những tình cờ thú vị, đi kèm với những cơ hội. Từ một phó tiến sĩ được đào tạo về lĩnh vực ứng dụng hàng không, đi kinh doanh khách sạn, đùng một cái, ông chuyển sang nghề nuôi tôm. Các lĩnh vực này vốn chẳng mấy liên quan đến nhau

Khi được hỏi chuyện, ông Việt nói một cách say sưa về những ngày đầu chật vật với việc nhân giống, chọn lựa tôm bố mẹ, rồi những sản phẩm tôm lần đầu tiên mang đi xuất khẩu

Ông Việt nhớ lại, trong một lần trao đổi về ngành thủy sản khi tới thăm Hạ Long, Phó thủ tướng Nguyễn Công Tạn có bày tỏ tâm tư về việc ngành nuôi tôm của Việt Nam quá bấp bênh. Tại thời điểm đó, Việt Nam chưa công ty nào có thể nuôi tôm bố mẹ sạch bệnh, giúp các mùa tôm có thu hoạch ổn định; phần lớn đều ở tình cảnh bấp bênh, mùa này được nhưng mùa sau lại mất. Nghe vậy, ông chủ của Hạ Long Plaza nói rằng mình có thể làm được, dù kiến thúc về nuôi tôm lúc đó chỉ là con số 0

Sau cuộc nói chuyện với Phó thủ tướng Nguyễn Công Tạn, ông Việt đặt quyết tâm phải làm bằng được. Ông chủ khách sạn đã sang Mỹ mời một chuyên gia hàng đầu về nuôi tôm, đưa về Việt Nam để xây dựng một trại tôm giống sạch bệnh đầu tiên ở trong nước. Sau 14 tháng, lứa tôm giống sạch bệnh đầu tiên đã ra lò. Kể từ thời điểm này, những đầm tôm ở Việt Nam đã bắt đầu bớt đi sự bấp bênh do dịch bệnh cũng như thời tiết nhờ tôm giống được ra đời và chăm sóc với những phương pháp, công nghệ mới

“Một số người thường nghĩ đến nuôi tôm là vài cái ao và một nền nông nghiệp mà không biết rằng đó là ngành sử dụng nhiều công nghệ mới. Chỉ riêng đầm tôm của chúng tôi đã cần tới 50 chuyên gia nước ngoài ở tất cả các công đoạn để thực hiện việc áp dụng và chuyển giao công nghệ”, ông chia sẻ

Chưa hết, ông chủ đầm tôm tâm tư: “Nhiều người cứ nghĩ tôi đang sở hữu vài ba cái ao. Họ đâu biết tôi đang có diện tích nuôi tôm lên tới 1.300 ha - lớn nhất trong các doanh nghiệp nuôi tôm xuất khẩu ở Việt Nam”. Mỗi năm, đầm tôm của ông đem lại doanh thu hàng trăm tỷ đồng với hàng nghìn tấn sản phẩm xuất khẩu sang thị trường Mỹ, Nhật và Đông Âu

Gia đình ông Đoàn Quốc Việt (Vợ, con trai, con gái và con rể) trên đỉnh núi Mount McKinley cao nhất của bang Alaska, Mỹ

Ngoài việc đi tiên phong trong nuôi tôm sạch bệnh, ông Việt từng gây ngạc nhiên với tuyên bố sẽ nuôi cá song đẻ được trong khi những đơn vị nuôi loại cá này thời điểm đó chưa thành công. Ông chủ đầm tôm cho biết: “Lúc đó tôi chưa biết nuôi cá song đẻ khó thế nào nhưng nghĩ, nếu nước khác làm được mà mình lại có điều kiện khí hậu thuận lợi thì cũng có thể thành công”. Đúng như ông nói, sau 6 tháng tìm hiểu tại Đài Loan, mời chuyên gia nước ngoài về thực hiện chuyển giao công nghệ, năm 2001, chủ đầm tôm đã thành công trong việc nuôi cá song đẻ

Câu chuyện kinh doanh hàng không của ông cũng đến ngẫu nhiên như kinh doanh đầm tôm vậy. Công ty Đầu tư và Phát triển sản xuất Hạ Long (BIM) mà ông Việt làm Chủ tịch Hội đồng quản trị kiêm Tổng giám đốc có nhiều dự án từ Bắc tới Nam. Cũng vì thế, nhu cầu đi lại bằng đường hàng không của ông rất cao, trong khi dịch vụ trong ngành này lại hạn chế. Nhận thấy nhu cầu và những mảng thị trường còn trống, Chủ tịch của BIM quyết định đầu tư mở hãng hàng không mới với tên gọi Air Mekong

Ông cho biết, giữa tôm và hàng không có một điểm chung là cùng liên quan đến quá trình chuyển giao vốn cũng như công nghệ cao. Tuy nhiên, không nhanh như nuôi tôm, quá trình khai trương Air Mekong của ông Việt mất tới 2 năm chuẩn bị

Tương tự như nuôi tôm, đội ngũ ban đầu của Air Mekong có hầu hết nhân sự chủ chốt là người nước ngoài như phi công (100%), bảo dưỡng kỹ thuật (90%)… Ông chủ của hãng giải thích: “Hàng không là một ngành có tiêu chuẩn tuyệt đối. Vì thế, nếu như mới bay mà các yếu tố về đảm bảo an toàn, đúng lịch trình, thời gian, dịch vụ không được đảm bảo thì sẽ khó tồn tại. Thêm vào đó, đây cũng là một ngành mà Việt Nam còn lạc hậu nên cần có chuyển giao công nghệ từ các hãng nước ngoài nên nhân tố ngoại đóng vai trò quan trọng tại Air Mekong trong thời kỳ đầu”

Cũng nhờ “yếu tố ngoại”, trong 3 tháng bay đầu tiên, Air Mekong trở thành hãng hàng không tại Việt Nam không chậm giờ, bỏ chuyến trong cả điều kiện thời tiết xấu. Nhiều khách hàng bay hạng ghế thương gia đã quay trở lại và cùng đồng hành với hãng trên các chuyến tiếp theo. “Chi phí ban đầu có thể cao nhưng uy tín của hãng được đảm bảo là nhân tố quan trọng nhất khi chúng tôi mới bước chân vào ngành hàng không”, ông chủ đầm tôm tâm sự

Thừa nhận Air Mekong khó có khả năng sinh lời cao nhưng ông Việt tiết lộ, hàng không đem lại những cơ hội mới cho các dự án khách sạn, khu nghỉ dưỡng của BIM và những nguồn lợi khác mà người bên ngoài khó nhìn thấy. Ông cũng cho biết thêm, Air Mekong không có những khát vọng to lớn gì trong việc cạnh tranh với các đàn anh như Vietnam Airlines hay Jetstar Pacific. “Chúng tôi không có thói quen chứng minh là mình giỏi hơn ai mà chỉ muốn tồn tại để tăng thêm sự lựa chọn cho khách hàng”, người đứng đầu Air Mekong tâm sự

Theo ông Việt, chiến lược của hãng là sử dụng máy bay phản lực hiện đại để tạo ra các thị trường ngách. Trong vòng 5 năm tới, Air Mekong sẽ tập trung vào các tuyến bay tới hải đảo, cao nguyên - những mảng mà các hãng lớn chưa làm, để tạo sự khác biệt. Sau khi khai thác tốt các thị trường ngách, hãng mới tính tới các trục bay nhờ nối các ngách lại với nhau

Điều hành một nhóm công ty kinh doanh đa ngành (tôm, muối, bất động sản, hàng không…), ông chủ của BIM luôn bận rộn. Cũng vì thế, ông cũng chưa thu xếp được thời gian để đi chơi golf với nhiều người bạn mà đơn giản chỉ chạy bộ mỗi ngày ở nhà để rèn luyện khỏe

Cứ hai tuần một lần, ông Việt cố gắng bỏ thời gian cùng vợ đi chợ và đích thân vào bếp nấu cơm để không khí gia đình thêm phần ấm áp. “Đó cũng là một thú vui của tôi”, ông tâm sự. Mỗi năm, ông chủ của BIM dành một đến hai kỳ nghỉ để cùng cả gia đình khi khám phá những vùng đất đặc biệt trên thế giới và cũng để học hỏi từ những chuyển đi

“Sắp tới, BIM có thể sẽ đầu tư thêm vào ngành năng lượng gió và sẽ phát triển ngành này trên chính vùng sản xuất công nghiệp muối Quán Thẻ - Ninh Thuận - nơi mà tiềm năng về gió thuộc loại bậc nhất Việt Nam”, chủ tịch Đoàn Quốc Việt nói

Hồng Anh - Hoàng Ly